Categories
EPIC POEM/TRƯỜNG CA

Lê Vĩnh Tài | A FIELD OF INHUMANITY – BÀI TRƯỜNG CA VỀ CÁNH ĐỒNG BẤT NHÂN

By Lê Vĩnh Tài, translation by Nguyễn Thị Phương Trâm
______
Their laws will confront you
Trouble for you due
But don’t curse me
Don’t invest any kind of hope in me
A poet I’m just
Not a church
When you die the church bells shall call
Your soul

Don’t pine for Mother
Otherwise mother will be a victim
A cruel criminal by association
Their laws are not parables
_____

Pháp luật của họ sẽ đối đầu với bạn
Bạn phải hoạn nạn
Bạn đừng chửi rủa tôi
Bạn đừng kỳ vọng vào tôi
Tôi cũng chỉ là một nhà thơ
Không phải nhà thờ
Khi bạn chết nhà thờ sẽ đổ chuông
Cho linh hồn bạn

Bạn đừng gọi Mẹ
Không thôi Mẹ cũng bị liên quan
Thành tên tội phạm dã man
Pháp luật của họ không bao giờ ẩn dụ

By Lê Vĩnh Tài, translation by Nguyễn Thị Phương Trâm

1.
You’re happy when it’s been explained
How cosy spring is
When I left
My shadow falling long upon the pavement
I would never wear black

The clock on the church tower
Stopped at 7 am January 5th 2012
In the morning no front-page news
A grey building by the river
Destroyed by 100 armed police

And you showed me your watch after that
All Roman numbers
I couldn’t see the arms
The arms were busy holding onto their hands
And the hands busy squeezing the trigger
You want me to understand
The time happened after that

_____
Bạn thật vui khi được giải thích
Mùa xuân ấm áp như thế nào
Khi tôi ra về
Bóng tôi đổ dài trên hè phố
Tôi không bao giờ mặc quần áo màu đen

Đồng hồ trên tháp nhà thờ
Đã dừng lại lúc 7 giờ sáng ngày 5 tháng 1 năm 2012
Các tờ báo buổi sáng không đưa tin
Một toà nhà màu xám ở góc đầm
Đã được phá bởi 100 anh công an mang súng

Và sau đó bạn chỉ cho tôi xem đồng hồ của mình
Có các chữ số La Mã
Tôi không nhìn thấy cánh tay
Vì cánh tay mắc bận mang bàn tay
Và bàn tay mắc bận bóp cò súng
Bạn muốn tôi tự hiểu
Thời gian ngay sau đó

2.
The night arrived in my mind
Limping women returning home on crutches
Possibly assaulted at the shin
They couldn’t possibly ken why
The sky and stars continue to be so far and so bright?

Mother continues to smile
Welcoming father home
Sitting earnest by the tent just re-erected
The air rather cold
The children in mud pools in the yard playing
There’s also a cat or a dog
Also an altar
A side almost lost just re-erected
_____
Trong suy nghĩ về đêm của tôi
Những người phụ nữ trở về cà nhắc trên đôi nạng
Có thể bị đánh đau ống chân
Họ không hiểu nổi
Tại sao bầu trời và các vì sao vẫn cứ xa và sáng?

Mẹ vẫn mỉm cười
Đón cha sắp về
Ngồi xuýt xoa bên chiếc lều vừa dựng lại
Trời khá rét
Trên vũng sân đầy bùn mấy đứa nhỏ đang chạy chơi
Cũng có con mèo con chó
Cũng có bàn thờ
Vừa dựng lại sém mất một góc

3.
In our sleep
The earth is your bed
And the far sky in baby blue the ceiling a mosquito net

Now just those on crutches against the sky
How can you fight those taller and bigger than you
You would laugh though it’s hard
And there’s something dangling at the front of your home
Tarpaulin sheltering you from the wind and rain
_____
Trong giấc ngủ của mình
Bạn thấy mặt đất là giường
Và bầu trời là nóc mùng xa xanh mờ nhạt

Bây giờ chỉ còn những kẻ bẻ nạng chống trời
Bạn không thể đấu tranh với những người hơi cao to hơn bạn
Bạn sẽ cười dù hơi khó khăn
Và một cái gì lắc lư trước hiên
Giống như mấy miếng bạt đang che gió mưa cho bạn
4.
Poets encouraged you to stare at the moon
Don’t stare at that finger
Since the finger pointing at the moon
Had a massive diamond ring

As it’s pointing at something
Poets were debating intellect and shit

You’ve no use for it
As I saw you mumbled
Living is to give and dying meant more giving (there’s a definite sharp accent on that)
_____
Cũng có mấy ông nhà thơ khuyên bạn nên nhìn vào vầng trăng
Đừng nhìn vào ngón tay
Vì ngón tay đang chỉ trăng
Đang đeo một chiếc nhẫn hột xoàn to tổ bố

Trong khi chỉ tay vào một cái gì đó
Mấy ông nhà thơ còn cãi nhau về trí thức với cục phân

Bạn không cần
Vì tôi thấy bạn đang lẩm bẩm
Sống là cho và chết cũng là cho (hình như có dấu sắc)

5.

A helpless ant

Would crawl up a banyan or plum tree so the poet may lie

Timidly in Vietnamese at an Asian Pacific Poetry Convention

Words so uplifting

You immediately

See yourself 

Sharing a field

With a giant beast

Bearing its fangs

Bleeding gingivitis gums

 

But it doesn’t mean

When one is bitten by a dog

One would then bite the dog back

Even when

It could be a bit mad?

 

Yes. And probably no

_____

Một con kiến bất lực
Khi nó loay hoay leo cành đa cành đào cho mấy ông nhà thơ nói láo
Nói tiếng Việt trọ trẹ giữa Liên hoan thơ châu Á – Thái Bình Dương
Những câu chữ muốn nâng bạn lên
Và ngay lập tức
Bạn nhìn thấy chính mình
Trên cánh đồng
Với một con quái vật khổng lồ
Nhe hai hàm răng
Đang bị viêm lợi nên hình như dính máu

Nhưng không lẽ
Khi bị chó cắn
Người ta phải cắn lại con chó
Dù nó
Hơi điên?

Có. Và dường như cũng không bao giờ có

6.

Blatantly difficult

To prove a lot of people will like it

Covertly

I did a test

Discovered their secret

Set up and ready

You won’t know come summer

Every few kilometres rim of the road

Hundreds of thousands of billions (dollars)

You continued to believe the night belong to you

Hence the dreams you desire

In the end

Falls apart

Let me tell you a story

We love the dark

Because in the dark

Forgotten 

Easily is evil

Someone with their eyes shut tight

Up high in the sky

Fear within itself, begs to ask

Why do intellectuals refuse to sleep?

Even after they’ve received in full

The money

_____

Rõ ràng là khó

Để chứng minh có nhiều người thích
Lẩn trốn
Tôi thử làm một thí nghiệm
Họ có một bí mật
Mà họ đã sắp
đặt. Bạn không biết tới mùa hè
Mỗi cây số đường vành đai
Mấy trăm ngàn tỷ
Bạn cứ nghĩ bóng đêm là của bạn
Vì thế bạn hay mơ
Cuối cùng
Bị vỡ

Để tôi kể cho bạn nghe một câu chuyện
Chúng tôi luôn thích bóng tối
Vì bóng tối
Dễ bỏ rơi
Tội ác

Có ai đó với đôi mắt khép kín
Từ tít trên trời
Với nỗi sợ hãi của nó, và tự hỏi
Sao trí thức lại không chịu ngủ?
Dù đã nhận đủ
Tiền

7.

The truth is the hairless guy that enjoys the cold

Prone to rashes

Hence his women

Often adorns mourning veils

Devastating

Trying 

Long ago there was only one Sun now maybe two

The truth is a long night

Whole, then you know you’ve survived

You pray for the hidden gods

Please give you a mirror

Where appears your thin face

Battered with bullets

One in your friend wife’s hip

Splitting it in half

Like 

Your lips

_____
Sự thật là mấy anh chàng trọc đầu và giỏi chịu lạnh
Dễ bị gãi ngứa
Nên những người đàn bà của họ
Hay mặc áo tang
Tan hàng
Cố gắng

Mặt trời ngày xưa chỉ một nhưng bây giờ có thể có hai
Chân lý như đêm dài
Còn nguyên vẹn thì biết mình sống sót

Bạn mong chờ các vị thần cải trang
Mang cho bạn một chiếc gương
Soi vào khuôn mặt hốc hác của bạn
Sau khi người ta nã đạn
Vào mông vợ bạn
Cũng nứt đôi
Như đôi môi
Của bạn

8.

Two old gas tank

The old hunting rifle

Peeling paint

You’re ready

With the face of a little boy

Eager for toys

Tết still long ago 

There were these little wheels

You took care of them

Turning them into a ferris wheel

So the princess may escape

Together with a long thread

Ready

Hence now you’ve mortally sin, a murderer

Though they were murdered in dreams

Returning

Bleeding your pure heart

_____

Hai cái bình ga cũ
Và khẩu súng săn cũng cũ
Tróc sơn

Bạn ngồi chuẩn bị
Với khuôn mặt của một cậu bé
Ham thích đồ chơi
Ngày xưa còn Tết

Có mấy cái bánh xe nhỏ
Bạn chăm sóc để
Làm một chiếc đu quay
Cho công chúa trốn thoát

Cộng với một chuỗi dài
Chuẩn bị
Nên giờ bạn mang trọng tội giết người
Dù chỉ là giết người trong mộng
Bỗng quay về
Làm chảy máu trái tim thật thà của bạn

9.

You’re knocked out

And their answer

You want to exchange a toy

And didn’t know the price

Little wooden toys

Yet you want to change it for the world 

You can but die

In the emptiness after that

And the light of day

Now with two Suns

Blazing for you

Giving you

Shivers 

As though you’ve conspired to take a secret key from the hands of

The government

Gosh country

_____
Bạn bị knock-out
Và họ sẽ trả lời
Tại vì bạn muốn đổi mấy món đồ chơi
Mà bạn không biết giá

Mấy món đồ chơi nhỏ bằng gỗ
Mà bạn muốn đổi lấy việc tày
Trời. Thì bạn phải chết thôi

Trong sự trống rỗng sau đó
Và ánh sáng của ban ngày
Bây giờ vẫn có tới hai mặt trời
Le lói cho bạn

Điều đó mang lại cho bạn
Một sự rùng mình
Như thể bạn đã tổ chức lấy lại chiếc chìa khoá bí ẩn trong bàn tay của
Nhà nước
Đất nước ôi…

10.

Rather a drop of blood

And the heel of a child

That’s different

You’re cruel

Aiming for the Achilles heel

Hence when you bend to pick up the toy

They had to blindfold you

_____

Chẳng thà là giọt máu
Và cái gót chân của trẻ con
Thì khác

Bạn chơi ác
Nhắm vào ngay gót Achille

Nên khi bạn cúi xuống cầm lấy đồ chơi
Người ta phải bịt mắt bạn

11.

Night 

To dawn

Your home

Full of dust

In a field of inhumanity the fish are dead 

In an inhuman city even the roads are dead

You’re talking to walls

Closing the door

As though they acknowledge you

_____
Buổi tối
Rồi buổi sáng
Làm cho ngôi nhà của bạn
Đầy bụi bặm
Trên cánh đồng bất nhân tôm cá đã chết
Ngoài thành phố bất nhân những con đường cũng chết
Bạn đang nói chuyện với các bức tường
Và đóng cửa
Như thể là người ta hiểu bạn

12.

Like some harmonious

Melody

Not a maths teacher

Giving you a headache

But a soothing voice of an antagonist

In a silent movie

Not because you don’t know how to talk

There’s just, nothing left to say

You’re nauseated

Plenty of people say

Behind your back

Hoping to achieve greatness

Oh gosh the people

Slip and  sliding

_____
Cũng giống như âm thanh
Lảnh lót
Không phải của một vị giáo sư dạy toán
Nói bạn nghe thêm nhức đầu
Mà được nuôi dưỡng bởi một nhân vật phản diện
Trong một bộ phim câm
Không phải bạn không biết nói
Mà là không còn gì để nói
Bạn muốn ói
Có nhiều người đang nói
Sau lưng bạn
Để mong làm vĩ nhân
Ôi nhân dân…
Trơn tuột

13.

The night of sleep in dreams

The dreams that was inconvenient

To you

It rained

You’re confused

Wetting your cheek is a soft tongue

Tender 

When the Man becomes a storm

You mumbled

And heard the water droplets not falling in an abandoned heart

But upon an abandoned homeland

In one’s heart

_____
Đêm của những giấc ngủ mơ hồ
Những giấc mơ gây phiền hà
Cho bạn

Nhưng đó là mưa
Bạn sẽ thấy mình bối rối
Một chiếc lưỡi mềm liếm ướt má bạn
Dịu dàng
Khi ông Nhà nước đã biến thành cơn mưa
Bạn thì thầm
Và nghe những giọt nước không phải rơi vào trái tim hoang dã
Mà rơi vào quê hương đã hoang dã
Trong tim

14.

The boss of all the bosses

Sitting picturing all the projects

Airports

All sorts

Hence tonight

You do your job

In this life all-encompassing

Praying their knees

Listens

Say you have a blowup doll

Blow it up, take it to bed

Don’t part its legs

Keep busy so no one knows

You’re squibbling in the dark

Have faith in what you write

Don’t mimic your children’s outcry

To after with it wipe your butt

_____
Ông chủ của tất cả các ông chủ
Đang ngồi xem mô hình của các dự án
Sân bay
Loay hoay
Nên tối nay
Bạn làm công việc của bạn
Trong cõi đời mọi thứ đang vây quanh bạn
Để bạn cầu xin hai đầu gối của họ
Biết lắng nghe

Nếu bạn có một con búp bê có thể bơm hơi
Bạn hãy bơm nó lên và mang vào giường ngủ
Bạn đừng giang hai chân của búp bê ra
Cứ giả vờ như bận rộn để không ai để ý
Bạn có thể viết nguệch ngoạc những gì trong bóng đêm
Hãy tin tưởng những điều bạn viết ra
Đừng bắt chước những đứa con của bạn khóc oà
Và sau đó bạn mới mang đi chùi đít

15.

This Tết, a lot of people like you

Consume soft stuff like watermelon

But in a bite spat teeth and gum

_____

Tết này nhiều người giống như bạn
Đã ăn những thứ mềm như dưa hấu
Nhưng cắn vào phải nhả cả hàm răng

16.

On the dike in your field

A fast bulldozer passed by

No one managed a glimpse of it before it disappeared

That morning it was sprinkling

Men and women busy with Tết shopping

Actually couldn’t recall

The bulldozer ever, obliterating the field 

A mere dream, such as life open and shut

When light also no more

As a bird’s flight path, fast

_____
Trên con đê cánh đồng của bạn
Có một chiếc xe ủi băng qua nhanh chóng
Và cũng không ai kịp thấy nó biến mất như thế nào
Buổi sáng ấy mưa phùn
Và mấy người đàn ông đàn bà tiếp tục đi mua sắm Tết

Người ta thậm chí cũng không nhớ
Hay chiếc xe ủi cày nát cánh đồng cũng không bao giờ có
Chỉ giấc mơ hay khép mở giữa đời
Cả ánh sáng hầu như đã tắt
Nhanh như đường chim bay

17.

Within the darkness

You saw a point of purity

Escaping poverty

Starting again

In the blinding colours of a wedding 

A dress

Touch whatever you could

Gosh the soft skin

The exchanges the waiting

As though this light

Could be contained

At the foot of your

Front door

You don’t require a name

When you’ve mistaken knees for ears

Just sharpen the blade

There is only the cold night

Surpass it you must

Early dawn you’re on your knees begging

Give it a tail

Find the bit portion

When it marries

In colours of a wedding dress

_____

Rằng trong những điều đen tối nhất
Bạn vẫn có thấy những gì trong trắng
Thoát khỏi đói nghèo
Để bắt đầu lại

Với màu sắc của áo cưới cô dâu
Làm bạn mù mắt

Chạm vào những gì bạn có thể
Ôi thịt da mềm

Nói chuyện và sau đó chờ đợi
Như thể ánh sáng này
Sẽ tiếp tục nán lại
Trước thềm
Nhà bạn

Bạn không cần cả một cái tên
Một khi bạn đã nhầm hai đầu gối với hai lỗ tai
Bạn phải mài một con dao thật sắc

Bây giờ chỉ còn đêm lạnh
Bạn phải vượt qua
Đến mờ sáng bạn phải quỳ xuống và yêu cầu
Để được gắn vào cái đuôi của nó
Kiếm một phần nhỏ
Khi nó đi kết hôn
Trong màu áo cưới

18.

Are there clouds?

If there are clouds, it shall shift higher

Above your home

Not fall on your head

An inconvenient accident

The true form of such a thought

You’re not allowed to receive gifts since you’re an immigrant

Not mines or grenades

Adding colour to your life

Randomly

_____

Có một đám mây?
Nếu đó là một đám mây, nó sẽ di chuyển lên
Trên ngôi nhà của bạn
Không phải rơi lên đầu của bạn
Mất công bạn bị tai nạn

Hình dạng thực sự của tư tưởng này
Bạn là kẻ nhập cư nên bạn không được nhận quà
Không phải mìn hay lựu đạn
Để đời thêm hương vị
Lâm ly

19.

In the passing look of one naked

Not lust but grabbing at clothes in a rush

With that, you could imagine

Your face

The end of last year an afternoon

In a field of inhumanity echoing

A door shaking

A home collapsing

Six people injured

Ear-shattering

The police couldn’t apprehend the culprit

Faced the women

Back bent low dodging bullets

Thrashings

That’s the look

Please, let there be no pity

Little sister, little sister inlaw

Gave you a few tablets for the headache 

You taught them how to sing

By this, you’re reminded you’re a man

_____

Cái nhìn thoáng qua của một kẻ trần truồng
Không phải khiêu dâm mà là chạy không kịp vơ quần áo
Theo đó bạn tưởng tượng ra khuôn mặt
Của mình

Vào một buổi chiều cuối năm cũ
Trong một cánh đồng bất nhân đang phát sóng
Một cánh cửa vừa rung
Một ngôi nhà vừa sập
Sáu người vừa bị thương
Với một tiếng vang chói tai ngắn
Những anh công an không bắt được nghi phạm
Phải đối mặt với người phụ nữ
Uốn lưng vừa đủ thấp để né tầm đạn
Và ăn roi

Đó là cái nhìn
Xin quý vị đừng thương xót

Em gái, em dâu
Cho bạn vài viên thuốc ngủ đỡ nhức đầu
Dạy bạn bài hát
Điều đó làm cho bạn biết mình là một người đàn ông

20.

You refused to wear glasses staring at the eclipse

As the stars began to dance in your eyes

Who are you? Could you be anybody?

Would anyone recognise you?

There are words I need

What I’ve been looking for isn’t just

Death

You forget you’re a white sheep

You can’t postulate sleep

When the sheep have lost God

Pray, don’t betray

Both women and the old 

In bandages line up, wait

We haven’t gone far…

Life is full of fear

Fingers the sum of all fingers

They continued to sew them back together

The scars always fresh

The old sores yet healed

_____
Bạn không chịu đeo kính khi nhìn vào nhật thực
Cho đến khi một ngôi sao nhảy múa trong mắt
Bạn là ai? Bạn là bất cứ ai
Ai sẽ nhận ra bạn?

Có những từ ngữ tôi cần
Tôi đã đi tìm kiếm
Đâu phải chỉ là một cái chết
Và bạn quên mình là một chú cừu màu trắng

Bạn không thể lý giải được giấc ngủ
Khi con chiên lạc mất Chúa

Cầu nguyện, bạn đừng phản bội
Cả người già và phụ nữ
Cũng phải xếp hàng băng bó, chờ đợi

Chúng ta đã không đi quá xa…
Cuộc sống có quá nhiều sợ hãi

Ngón tay của các ngón tay
Và người ta lại tiếp tục khâu lại
Một vết thương còn mới
Khi những vết loét cũ chưa lành

21.

You still exhibit a hollow point bullet gun?

Forcing their return 

To the dark side of the heart

 

Whatever, like blocks of chocolate on Valentine Day

Could dislodge the backbone of those who hates you

 

What have you done to your field of salt?

Making the inhuman drool

 

And how do you know after burying a unit of wooden pikes

That the moon would lose its half

Upon the tip of this limitless insatiable time

 

Whatever you engrave upon a blade

Itches their tongues 

Until their mouths are full of blood 

 

Yes, you’re a mere object

Bound tight

In copper wire

A kind of power

You believed belonged to you

Yet still you behave like a bastard

_____
Bạn vẫn còn tang vật là một khẩu súng hoa cải?
Làm người ta phải
Cố quay về phía tối của trái tim

Những gì bạn sử dụng như một thỏi chocolate của kẻ đang yêu
Lại làm vẹo xương sống những người ghét bạn

Bạn đã làm gì với cánh đồng muối của bạn?
Mà những kẻ bất nhân chảy nước dãi

Và làm thế nào bạn biết khi đắp một đoạn đê bao
Làm mặt trăng khuyết một nửa gầy hao
Trên móng tay của thời tham lam vô độ

Với những gì bạn khắc lên con dao
Là bạn làm lưỡi của họ múa may
Đến khi miệng đầy máu

Vâng, bạn chỉ là một thứ đồ vật
Đã bị ghìm chặt
Trong một gọng kềm
Của một thứ quyền
Mà bạn cứ tưởng là của bạn
Vậy là bạn khốn nạn

22.

You can’t call them chefs

Since they want to toss your entire family into a flying pan

Boil your wife and children

 

You can’t call them Emperors either

Since Emperors muck around not with guns and bullets

 

You can’t call them Saints neither

Since saints err but their hearts ever harden

 

You can’t even call them Human

Since Human beings could turn into falling rain

In your eyes

Your heart aches beyond any cut

_____
Bạn không thể gọi người ta là đầu bếp
Dù người muốn chiên xào cả gia đình bạn
Muốn luộc vợ con bạn

Bạn cũng không thể gọi người ta là Vua
Vì Vua không bao giờ chơi trò ruồi súng đạn

Bạn cũng không thể gọi người ta là Thánh
Vì Thánh dù sai lầm nhưng lòng không chai sạn

Bạn cũng không thể gọi người ta là Người
Vì Người không thể hóa thành mưa rơi
Trên mắt
Lòng bạn đau hơn cắt

23.

A good manager could

Endowed a lovely sunset upon the night

 

A good manager could

Endowed freshness upon the hair of children

 

I’ve bound tight the pink blood vessels around my body

Not with a trip wire of a buried mine

So I could with you believe

The best managers are all like that

 

Not skyrocketing prices

Not an invasion beyond the wooden pikes

Not an emigrating bride

Like now they had to ejaculate outside

More exhausting than breathing

 

So just, expect the dark nights

Here to forget

_____

Một người quản lý tốt có thể
Mang lại ánh hoàng hôn dịu dàng cho bữa tối

Một người quản lý tốt có thể
Mang lại màu xanh trên tóc trẻ thơ

Tôi buộc chặt tất cả những mạch máu hồng hào của mình quanh cơ thể
Không phải sợi dây cháy nổ của kíp mìn
Để cùng bạn tin rằng
Những người quản lý tốt nhất đã từng như thế

Chứ không phải giá cả tăng cao
Chứ không phải chiếm đoạn đê bao
Chứ không phải cô dâu xuất ngoại
Như bây giờ người ta phải xuất tinh ra ngoài
Mệt hơn hơi thở

Thôi, hãy nghĩ về bóng đêm
Rồi quên

24.

When you fight with a contender twice your size

Upon the fight

Like you’re about to die you ran

 

But the audience would scream

The word “cheat” stuck 

Couldn’t escape their throat

They could but vomit flem and spit

 

I know you’re cold

Since now even your breath is icy white

 

And after that your wife and children

Those fast enough

Manage to flee, to write their life into there

That is to where?

_____

Khi bạn đấu với đối thủ nặng gấp đôi
Trận đấu xảy ra
Bạn chạy dài toé khói

Nhưng khi khán giả hét lên
Chữ “ăn gian” dính trong cổ họng
Nó không bay được ra ngoài
Người ta bây giờ chỉ phun ra đờm dãi

Tôi biết bạn bị lạnh
Vì cả hơi thở đã đông đặc thành đá trắng

Và sau đó vợ con bạn
Những người đủ nhanh
Chạy thoát để viết cuộc đời mình vào đó
Là vào đâu?

25.

Singing one song in prison

Singing two songs in prison

You can sing still in prison

 

You just can’t do what they’ve condemn

Usually by the overseer of hell

 

So, we all agree you should step aside

So the future may see you after

Allow time to fly like the wind

 

Food has to be on the table

And you had to cut your body into slices of bread

Warm and hot

_____

Một bài hát trong tù
Hai bài hát trong tù
Ở tù bạn vẫn có quyền ca hát

Bạn chỉ không được làm những gì người ta lên án
Thường từ những ông cai ngục

Thôi, mọi người cũng đồng ý rằng bạn nên đứng qua một bên
Sau này có thể tương lai nhìn thấy bạn
Hãy để những ngày tháng này như gió bay đi

Dù sao vẫn phải có thức ăn trên bàn
Và bạn phải cắt cơ thể của mình ra như từng lát như bánh mì
Ấm nóng

26.

In a year unclear

In an unrecallable century

 

A farmer was erased

away. Those often in bright damask brocades

 

You’re in simple colours of a widow

Met an orphan child very green

Upon an undecided red district

 

I want to suggest to you

Not to twist and turn the Rubik’s cube

But open up your wrinkly hands

So we may palm read your fate

 

Did you know that this life

People are still flying away for Tết to read poetry

Never tired of boasting

The poems dictating the fate of farmers

Oblivious of them

 

They want to use gummy chipped mandibles

Poets biting off 

Half of the heartache of this world

 

Half of the truth isn’t the truth

But half the heartache, a soothing relief 

The poet’s face engorged

Beard engorged

Only the poem couldn’t possibly be engorged

All choked up

_____
Trong một năm không rõ
Trong một thế kỷ không nhớ

Một nông dân đã làm mờ
đi. Nhiều kẻ vẫn thường gấm hoa sặc sỡ

Bạn chỉ đơn giản được bọc trong sắc màu goá bụa
Gặp một đứa trẻ mồ côi thật xanh
Trên một đường phố không xác định màu đỏ

Tôi muốn đề nghị bạn
Đừng xoay những khối lập phương ru-bích
Mà hãy xoè lòng bàn tay nhăn nheo
Để chúng ta cùng đoán mò số phận

Bạn có biết cuộc đời này
Vẫn đang có những người bay đi đọc thơ ngày Tết
Ba hoa không biết mệt
Những bài thơ số phận nông dân
Có vẻ hơi đần đần

Người ta muốn lấy một hàm răng sứt mẻ
Của nhà thơ
Để mọi khổ đau trên đời phải cắn đôi chỉ còn một nửa

Một nửa sự thật không phải là sự thật
Nhưng một nửa khổ đau xoa dịu được khá nhiều
Và nhà thơ gương mặt phì nhiêu
Râu tóc cũng phì nhiêu
Chỉ những bài thơ không thể phì nhiêu
Vì nghẹn họng

27.

You witnessed a circle drawn

Justice depleting gone

 

Everything in a single breath

What you could ever grasp

 

Winter maybe now

Upon a narrow plot but lots of drains

 

And the sky and it’s castles

Drain as much as they want into the empty field

 

It could rain still

So you plant trees to fence off the waves

Since you don’t know when they’ll throw you into the dark

 

We all cry inside

Gosh, how could it rain now?

_____
Bạn thấy một đường tròn
Và Công Lý mỏi mòn

Mọi thứ như một hơi thở
Bạn không bao giờ có thể nắm bắt

Mùa đông có thể đến bây giờ
Trên dải đất hẹp mà lại nhiều cống rãnh

Và bầu trời với lâu đài của nó
Tha hồ thả ra trên cánh đồng còn trống

Mưa có thể rơi
Và bạn sẽ tiếp tục trồng những hàng cây chắn sóng khác
Không biết khi nào người ta tiếp tục ném bạn vào bóng tối

Ai cũng khóc trong lòng thôi
Ôi chao, sao bây giờ mưa có thể rơi?

28.

Received yes

The aches to the bone

 

Just like that

Every inch of your flesh damn

 

Like an army of ants

Snaking

Picking

Each of their digit scratching

And the wives

Now dig ant graves for a living

_____
Đã nhận được
Những nhức buốt tận xương

Theo cách đó
Khốn nạn từng miếng thịt

Như một đàn kiến
Rồng rắn
Rỉa rói
Xào xạc bước chân của nó
Và những người phu
bây giờ kiếm ăn bằng cách đào huyệt cho kiến

29.

In the end pages of paper in the millions

All those involved

 

Destitute. Like thoughts in your head

And fear. More than death

Not from the poisonous provision from China.

 

You still utter a prayer

Dear Lord…

Before you sleep

 

Though don’t lose sleep

They want to weigh your vitality 

They don’t want you to lose weight

_____
Cuối cùng là những tờ giấy triệu tập
Tất cả những người có liên quan

Cô đơn. Như những ý nghĩ trong đầu
Và sợ hãi. Còn hơn cái chết
Không phải từ những thức ăn nhiễm độc của Trung Quốc.

Bạn vẫn nói một lời cầu nguyện
Chúa ôi…
Trước khi đi ngủ

Đừng mất ngủ
Vì người ta có thể cân trọng lượng của bạn
Người ta không muốn bạn sụt cân

30.

Because you’re already a bullet

In everyone’s eyes

Though you’ve never touched blood

 

It’s pitch black 

They’re waiting for a crack in the ceiling

For a few ray of light

 

While you’re swinging within the four walls

Your thoughts flying around buzzing like flies

You’re drifting like a drowned corpse

At the bottom of a pond

 

We all know you’re sinking

Like the vow of thousands and thousands of people

Drifting years ago at sea 

_____
Bởi vì bạn đã là một viên đạn
Trong mắt tất cả mọi người
Dù bạn chưa hề dính máu

Tối mịt tối mịt
Người ta đang chờ một vết nứt trên trần nhà
Để thấy vài tia sáng

Trong khi bạn đang đánh đu trong bốn bức tường
Những suy nghĩ của bạn chắc cũng vo ve như ruồi
Và bạn nằm như người chết đuối
Dưới đáy ao

Vì ai cũng biết bạn đang chìm
Như một lời nguyền
Của hàng ngàn người ngày xưa lênh đênh trên biển

31.

I want to change your position

Even if you’ve drowned

Since you’re already a bullet

Reliable, persistent

Both hands both feet

Both ears both eyes

Formidable like an ode

 

A witness to budding grass within the vernacular

You’re the greenness of grass

Though your chest is red

But the best question never has an answer

I’m the emptiness inside your tomb

I’m curled up nesting inside your humiliation

Even if you’re a bullet

You don’t want a scratch on you

Lose not a fingernail

You like to fly(not fail)…

 

The mothers shall cleanse us

The orphans shall teach us loneliness

The fields shall teach us cruelty

The streets shall teach us inhumanity

Don’t worry about the billboards of those organisations

On both sides of the road everywhere now

You must learn it off by heart and smile broadly

Forever 

_____
Tôi muốn sửa lại tư thế nằm của bạn
Dù bạn có chết đuối
Bạn đã lỡ làm một viên đạn
Đều đặn, kiên nhẫn
Hai tay hai chân
Hai tai hai mắt
Trừng trừng như một câu thơ

Để nghe cỏ mọc bên trong ngôn từ
Bạn thành xanh cỏ
Dù bạn đỏ ngực
Nhưng câu hỏi đẹp nhất không bao giờ có câu trả lời
Tôi là sự trống rỗng trong nấm mồ của bạn
Tôi cuộn mình làm tổ trong sự giễu nhại của bạn
Dù bạn có là viên đạn
Bạn không bao giờ muốn mình bị trầy sướt
Một móng tay
Bạn thích bay…

Những người Mẹ sẽ lau rửa cho tất cả chúng ta
Những đứa trẻ mồ côi sẽ dạy cho chúng ta sự cô đơn
Cánh đồng dạy chúng ta sự tàn nhẫn
Đường phố dạy chúng ta sự bất nhân
Bạn đừng có ghi chú nhiều như những tấm bảng của các cơ quan
Bây giờ đầy ở hai bên đường
Bạn hãy học thuộc lòng những điều này và cười toe toét
Muôn năm

32.

I’ve only got one choice

 

I can’t breathe, I can’t sleep

But they forced me to vow

Before the Emperor of all the emperors, Boss of all the bosses

 

It’s a rather an odd feeling

Better a nation at peace say

Farmers couldn’t be just merely gay

Calling for the bulldozing of their own fate

Into a mud lake

Estate 

 

I have so resigned

Crawling up stages, reciting poems at each Nguyên Tiêu(January full moon)

Gatherings of music and songs

Food feasts and gongs

An international poet see

A flight ticket bought at ease

With crowds of westerners in glee

Keep at it the steps the rhymes e e e

 

The poem demands a promise

I must continue to love her

Her descending into the paddock back bent digging piling

Gut wrenching exhaustion

Sold all to survive

Sold also her life

Left for her children

In the mud nothing

Sinking

 

Stuck within the power of convenience and deceit of language

The poet stick his head in the hot sand

The poet is not afraid of the heat

Not afraid of suffocation

Just afraid of poetry

In funds lacking

Spending 

____

Tôi chỉ có một lựa chọn

Tôi không thể thở được, tôi không thể ngủ được
Nhưng người ta vẫn bắt tôi phải thề
Trước Vua của các ông vua, Chủ của các ông chủ
Thiệt tình tôi cũng thấy là sao sao đó
Chẳng thà đất nước thanh bình
Chứ không lẽ người nông dân lại đồng tình
Kêu xe ủi cày lên số phận chính mình
Thành đám sình
Lầy lội

Nhưng tôi vẫn chấp nhận
Để còn được leo lên sân khấu đọc thơ vào mỗi Nguyên Tiêu
Tụ bạ đàn hát véo von
Ăn uống khá ngon
Ra vẻ mình cũng là nhà thơ quốc tế
Vé máy bay mua rất dễ
Nhân dịp mấy ông bà Tây đang đi chơi đông quá thể
Cứ việc gieo vần ê ê

Nhưng bài thơ muốn nhà thơ giữ một lời hứa
Rằng tôi vẫn yêu em
Ngày em bước xuống cánh đồng chổng mông đào và đắp đất
Mệt đến chừng vỡ mật
Bán mọi thứ cho trời
Bán luôn cuộc đời
Của các con mình
Vào những đám sình
Ngập mặn

Bị mắc kẹt bởi sức mạnh đê tiện và sự lừa dối của ngôn ngữ
Nhà thơ chôn đầu mình vào cát bỏng
Nhà thơ không sợ nóng
Không sợ ngạt thở
Chỉ sợ thơ
Thiếu tiền
Đi chợ

33.

Their laws will confront you

Trouble for you due

But don’t curse me

Don’t invest any kind of hope in me

A poet I’m just

Not a church

When you die the church bells shall call 

Your soul

 

Don’t pine for Mother

Otherwise mother will be a victim

A cruel criminal by association

Their laws are not parables 

_____
Pháp luật của họ sẽ đối đầu với bạn
Bạn phải hoạn nạn
Bạn đừng chửi rủa tôi
Bạn đừng kỳ vọng vào tôi
Tôi cũng chỉ là một nhà thơ
Không phải nhà thờ
Khi bạn chết nhà thờ sẽ đổ chuông
Cho linh hồn bạn

Bạn đừng gọi Mẹ
Không thôi Mẹ cũng bị liên quan
Thành tên tội phạm dã man
Pháp luật của họ không bao giờ ẩn dụ

34.

The poems could be in a pretence of humanity

But their laws concludes always in a judgement of execution

Don’t entertain the thought

How their laws may challenge you?

Don’t entertain the thought

God shall take care of you?

Don’t try to justify everything in this life

like your field is nothing but a puddle of mud

Framed in

A drop of blood

 

You know we’re not worthy enough of their laws to postpone a judgement of execution

Neither do we have a place in compassion

That’s the reason I continue to recite poetry

Upon a stage of flowers, of light

Within the dream. Listen, don’t be discouraged

 

I love you I love you I love you

 

Do not see deceit as a tragedy

See that I’m painting a portrait

Mixing colours a bit amorous

Stop forcing me to mix colours of a bullet

The painting will be a ghost

loath(ing)

No one will buy it 

Starvation 

Hunger

_____

Những câu thơ có thể giả vờ từ bi
Nhưng pháp luật của họ bao giờ cũng thi hành án
Bạn đừng suy nghĩ
Pháp luật của họ đang đối phó với bạn như thế nào?
Bạn đừng suy nghĩ
Thiên Chúa đang chăm sóc bạn như thế nào?
Mọi thứ trên đời bạn đừng cố chứng minh
Như cánh đồng của bạn không phải chỉ một đống sình
Mà đã mang hình
Giọt máu

Bạn chỉ biết chúng ta không xứng đáng để pháp luật của họ hoãn thi hành án
Chúng ta cũng không có chỗ trong lòng từ bi
Đó là lý do tôi vẫn lên đọc thơ
Trên sân khấu ngập hoa và ánh sáng
Của giấc mơ. Bạn nghe, đừng nản

Tôi yêu bạn tôi yêu bạn tôi yêu bạn

Bạn đừng nghĩ lừa dối là bi kịch
Bạn cứ cho là tôi đang vẽ một bức tranh
Pha màu hơi lãng mạn
Sao bạn cứ bắt tôi phải pha màu như viên đạn
Thế thì bức tranh thành bóng ma
Ghê chết cha
Người ta không mua cho
Đói
Lả

35.

Poets are terrified of shackles

No binding please

The poet these days are e ease

Up high / ah sigh / at best / in a vest

As long as there’s funds

Payments 

 

A shame…

Poets are terrified of shackles

Poems that aren’t possible

A poem without boastful I love you I love you I love you

Often in err as I’m battered by bullets

 

A poem is thinking of you

Though you’re battered with bullets

A poem can comprehend why the past continues to drag out on and on

The land overflowing in blood then in tears

Poets continue in their acts of trickery

For a nation

Dragging out its fate

To

Where?

_____
Những nhà thơ rất sợ bị còng
Hay cưỡng chế
Nhà thơ thời này rất dễ
Lên tiên / phát điên / huyên thuyên / quàng xiên…
Miễn lấy được tiền
Tài trợ

Thật không may…
Những nhà thơ rất sợ bị còng
Nhưng bài thơ không thế
Bài thơ không ba hoa tôi yêu bạn tôi yêu bạn tôi yêu bạn
Nhiều khi nói nhầm thành tôi nã đạn

Bài thơ đang suy nghĩ về bạn
Dù bạn bị nã đạn
Bài thơ không hiểu vì sao quá khứ kéo quá dài
Mảnh đất chan máu xong rồi nước mắt
Các nhà thơ vẫn cứ mãi làm ảo thuật
Cho dân tộc này
Kéo cày số phận
Tận
Đâu?

36.

Lighting and thunder tells the poet not to limit the idea of being scared to death

Even the rain tells the poet not to waste time in tiring fantasies

There’s been enough tears

Faces are in need of consolation

The storms needs the calm

The vernacular needs freedom

 

The poem is fragile but the poet must safeguard

History in passing as in deep sleep

 

History is a book

Full of images of dead Emperors

The poem placed in our hand has turned cold

Upon the faces of Emperors

Closing the eyes of dead Emperors

Dictators in the end shall surrender

Fateful cash coffers tainted with blood

_____
Sấm và sét nhắc nhở nhà thơ không được kiềm chế nỗi sợ
đến chết
Cả mưa rơi nhắc nhà thơ cũng đừng tưởng tượng
phát mệt
Nước mắt đủ nhiều rồi
Những gương mặt cần vuốt ve
Những cơn mưa cần bình tĩnh
Ngôn ngữ cần tự do

Bài thơ mong manh nhưng nhà thơ phải bảo vệ
Lịch sử sẽ đi qua như một giấc ngủ mê

Lịch sử là một quyển sách
In đầy hình của các ông Vua đã chết
Bài thơ đặt bàn tay đã trở nên lạnh lẽo của mình
Lên mặt các ông Vua
Vuốt mắt các ông Vua
Những bạo chúa cuối cùng đã chịu thua
Số phận những kho tiền vấy máu

37.

The vernacular never lends to anyone

Even for a hefty fee

Yet poets riskily freely they spend

Aware of the consequences

Soon to be faced

Not a couple 

dozen pages

Reclaiming an ego

lost. Like Nguyễn Khải

 

Words are not all the same

The poem causing pain versus the poem enduring the pain

Fate can’t be blamed

Forget about playing hide and seek

Suffocating heartache

To inculpating the vernacular

 

Humiliation is when a poet survives beyond his poem

The deceitful poems inside an oven sterilising 

Immolating

 

Infusing hope into shrouds

Into flying clouds 

The poet wants to appear amorous no matter how

A picture of naivety now

 

Naivety hiding at the back door of A Palace

Glorious grace

The devil and his gifts

Obedience

Bread and gun

Slandering bull crap

 

Infusing hope into shrouds

Infusing hope into shrouds

Infusing hope into shrouds

 

Yes yes, a pity, so and so on and on

Turning into gigolos 

Blah 

Blah blah 

Blah blah blah

Blah blah 

Blah 

_____

Ngôn ngữ không bao giờ cho ai vay
Dù nặng lãi
Những nhà thơ đã liều lĩnh tiêu xài
Coi chừng chịu trận
Nay mai
Không phải chỉ vài
chục trang
Đi tìm lại cái tôi
đã mất. Như Nguyễn Khải

Không thể có những ngôn từ giống nhau
Bài thơ gây ra nỗi đau và bài thơ chịu đau
Không thể đổ thừa số phận
Đừng chơi trò chơi trốn tìm
Bóp nghẹt trái tim
Rồi vu vạ cho ngôn ngữ

Thật nhục nhã khi các nhà thơ sống dai hơn những bài thơ của mình
Những câu thơ dối trá trong lò sát sinh
Chết cháy

Rồi hy vọng vào những tấm vải liệm
Làm thành mây bay
Dù thế nào nhà thơ thích làm cho mình lãng mạn
Ra vẻ mình ngây thơ

Ngây thơ núp ở cửa sau Thiên Đình
U u minh minh
Ma quỷ và quà tặng
Phục tùng
Bánh mì và khẩu súng
Chém gió lung tung

Ngôn ngữ liên minh
Rất giỏi làm tình
Với ma quỷ

Rồi hy vọng vào những tấm vải liệm
Rồi hy vọng vào những tấm vải liệm
Rồi hy vọng vào những tấm vải liệm

Biết rồi, khổ lắm, nói mãi
Thành những thằng điếm
Lải nhải
Lải nhải
Lải nhải
Lải nhải
Lải nhải

_____

Nhà thơ nói “nàng đã vào nghề”, không biết trong đầu tôi nghĩ gì, nhưng tâm tôi không được vui. Đây là một sự hiểu lầm qua ngôn ngữ gọi là “Lost in translation”. Tới giờ phút chuyển ngữ được gần hết những trường ca của nhà thơ Lê Vĩnh Tài, qua những DM (direct message), không hiểu là vì chàng ít nói, hay tiếng Việt tôi quá kém, tôi thường chỉ hiểu thoáng. Mỗi lần mắc kẹt với từ gì quá tôi DM ảnh, nhưng gần như lúc nào tôi hỏi lần đó câu trả lời làm tôi bí hơn! Tôi tự đi mò tiếp, 99% là tôi tự làm tự học. 

Chuyện vui ở đây là tôi hiểu bài thơ hơn là nhà thơ. Bài thơ khiêm tốn thì nhà thơ lại chọc ghẹo, còn là đểu. Chắc có lẽ là tôi bị hù bởi cái bóng. Tôi suy bụng của tôi ra những điều không tốt. Thực tế là vậy. Con người mà, tôi nghĩ tôi đúng. Hóa ra “vào nghề” ý là “a professional”. Lời khen sướng tai, đã lâu rồi bây giờ tôi mới thấu hiểu. Miễn là hiểu, là một bước nữa tiến tới. Vui lắm chứ, vì thật sự tôi lúc nào cũng là một người trong nghề nghiệp có tâm, dù là những viên thuốc, huống chi những con chữ, một loại thuốc thần tiên.

Vui vô cùng vì đã hoàn thành trọn vẹn một tác phẩm nữa của Lê Vĩnh Tài.

Cho tôi xin chân thành cảm ơn những anh chị đã mất bao nhiêu thời gian đọc những lời vụng về của tôi, vồ cùng vui đấy ạ.

Trâm

By Nguyễn Thị Phương Trâm

There's magic in translating a body of work from one language to another.

6 replies on “Lê Vĩnh Tài | A FIELD OF INHUMANITY – BÀI TRƯỜNG CA VỀ CÁNH ĐỒNG BẤT NHÂN”

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s